Negocjowane Transatlantyckie Partnerstwo w Dziedzinie Handlu i Inwestycji prawdopodobnie stanie się ważnym elementem pokryzysowego ładu gospodarczego i politycznego. W konsekwencji zasadne jest przyjrzenie się kondycji ekonomicznej stron porozumienia, czyli USA oraz UE-28. Celem opracowania jest odpowiedź na pytanie, czy miała miejsce bezwarunkowa beta-zbieżność PKB per capita regionów USA (US counties) oraz bezwarunkowa beta-zbieżność regionów UE-28 (NUTS 3) w latach 2000-2011 oraz gdzie (czy w USA, czy w UE-28) tempo zbieżności było szybsze. Badanie jest oparte na modelach ekonometrycznych, a konkretnie na modelach opóźnienia i błędu przestrzennego, które w przeciwieństwie do modeli szacowanych metodą najmniejszych kwadratów uwzględniają zależności przestrzenne. Oszacowania modeli opóźnienia i błędu przestrzennego wskazują na występowanie bezwarunkowej beta-zbieżności PKB per capita regionów USA i regionów UE-28. W latach 2000-2011 średnioroczne tempo zbieżności wśród regionów USA było szybsze niż wśród regionów UE-28. Ponadto analiza statystyczna wskazuje, że regiony UE-28 cechują zdecydowanie silniejsze zależności przestrzenne, ale i (jak wynika z przeprowadzonej pobieżnej analizy sigma-zbieżności w uzupełnieniu do szczegółowego badania beta-zbieżności) zdecydowanie większe zróżnicowanie pod względem PKB per capita niż regiony USA.
Bibliografia
Arbia, G., 2006, Spatial Econometrics. Statistical Foundations and Applications to Regional Convergence, Springer, Berlin.
Baumol, W., 1986, Productivity Growth, Convergence and Welfare: What the Long-run Data Show?, American Economic Review, vol. 76, no. 5, s. 1072-1085.
Genc, I.H., Miller, J.R., Rupasingha, A., 2011, Stochastic Convergence Tests for US Regional per capita Personal Income; Some Further Evidence: a Research Note, The Annals of Regional Science, vol. 46, no. 2, s. 369-377.
Higgins, M.J., Levy, D., Young, A.T., 2006, Growth and Convergence across the U.S.: Evidence from County Level Data, The Review of Economics and Statistics, vol. 88, no. 4, s. 671-681.
Kopczewska, K., 2006, Ekonometria i statystyka przestrzenna z wykorzystaniem program R CRAN, CeDeWu, Warszawa.
Mikulić, D., Lovrinčević, Ž., Nagyszombaty, A.G., 2013, Regional Convergence in the European Union, New Member States and Croatia, South East European Journal of Economics and Business, vol. 8, no. 1, s. 7-19.
Misiak, T., Jabłoński, Ł., 2013, Realna konwergencja między regionami Unii Europejskiej w latach 1995-2008, Studia Prawno-Ekonomiczne, nr 88, s. 267-292.
Paas, T., Kuusk, A., Schlitte, F., Vork, A., 2007, Econometric Analysis of Income Convergence in Selected EU Countries and Their NUTS 3 Level Regions, University of Tartu - Faculty of Economics and Business Administration Working Paper Series, no. 60, s. 1-56.
Pelkmans, J., Hamilton, D.S. (eds.), 2015, Rule-Makers or Rule-Takers? Exploring the Transatlantic Trade and Investment Partnership, Rowman & Littlefield International, Ltd., London.
Rey, S.J., Montouri, B.D., 1999, US Regional Income Convergence: A Spatial Econometric Perspective, Regional Studies, vol. 33, no. 2, s. 143-156.
Suchecki, B. (red.), 2010, Ekonometria przestrzenna. Metody i modele analizy przestrzennych, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa.
Supińska, J., 2013, Does Human Factor Matter for Economic Growth? Determinants of Economic Growth Proces in CEE Countries in Light of Spatial Theory, Bank i Kredyt, vol. 44, no. 5, s. 505-532.
